« 1 » . كه اوصاف افرادى را مىشمارد كه خدا بر آنان انعام كرده ، مىفرمايد : اينان گمراه نيستند ، و اگر از انبيا گناه صادر شود ، و يا در فهم و يا در تبليغ وحى خطا كنند ، گمراه خواهند بود . مؤيد اين معنا آيه زير است كه مىفرمايد : « أُولئِكَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّه عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ مِنْ ذُرِّيَّةِ آدَمَ ، وَمِمَّنْ حَمَلْنا مَعَ نُوحٍ ، وَمِنْ ذُرِّيَّةِ إِبْراهِيمَ وَإِسْرائِيلَ وَمِمَّنْ هَدَيْنا وَاجْتَبَيْنا ، إِذا تُتْلى عَلَيْهِمْ آياتُ الرَّحْمنِ خَرُّوا سُجَّداً وَبُكِيًّا ، فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ ، وَاتَّبَعُوا الشَّهَواتِ ، فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا » « 2 » چون اولا دو خصلت را در انبيا جمع كرده ، يكى اينكه داراى انعامى از خدايند ، دوم اينكه داراى هدايتند ، چون در جمله : « وَمِمَّنْ هَدَيْنا وَاجْتَبَيْنا » حرف ( من ) آورده ، كه بيانگر جمله : « أَنْعَمَ اللَّه عَلَيْهِمْ . . . » باشد ، و ديگر اينكه به بيانى توصيفشان كرده كه در آن نهايت درجه تذلل در عبوديت است ، و جانشين آنان را به ضايع كردن نماز و پيروى شهوات توصيف نموده است . و معلوم است كه از اين دو دسته انسانها دسته دوم غير دسته اولند ، چون دسته اول رجالى ممدوح و مشكورند ، ولى دسته دوم مذمومند ، و وقتى مذمت دسته دوم اين است كه پيروى شهوات مىكنند ، و در آخر دوزخ را خواهند ديد ، معلوم است كه دسته اول يعنى انبيا پيروى شهوات نمىكنند ، و دوزخى نمىبينند ، و اين هم بديهى است كه چنين كسانى ممكن نيست معصيت از آنان سر بزند ، حتى اين دسته اگر قبل از نبوتشان هم پيروى شهوات مىكردند ، باز ممكن نبود كه دوزخ را ديدار نكنند ، براى اينكه جمله : « أَضاعُوا الصَّلاةَ وَاتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا » اطلاق دارد ، قبل از نبوت و بعد از نبوت يكسان است ، پس معلوم مىشود كه انبيا حتى قبل از نبوتشان نيز معصوم بوده‌اند . اين استدلال شبيه و نزديك به استدلال كسى است كه مساله عصمت انبيا را از طريق عقلى اثبات كرده ، مىگويد : ارسال رسل و اجراى معجزات به دست انبيا ، خود مصدق دعوت ايشان است ، و دليل بر اين است كه هيچ دروغى از ايشان صادر نمىشود ، و نيز دليل

--> ( 1 ) سوره حمد آيه 7 ( 2 ) اينان از انبيا و كسانى هستند كه خدا بر آنان انعام كرده ، كه همه از ذريه آدم و از نسل همانهايند كه با نوح در كشتى سوارشان كرديم ، و از ذريه ابراهيم و اسرائيل و از كسانى هستند كه هدايتشان كرديم ، و از نسل بنى آدم انتخابشان نموديم ، چون آيات رحمان بر آنان خوانده مىشود ، به عنوان سجده و در حال گريه به خاك مىافتند ، بعد از رفتنشان نسل ديگرى جانشين آنان شدند ، كه نماز را ضايع كرده ، و پيروى شهوات نمودند ، و به زودى دوزخ را ديدار مىكنند . « سوره مريم آيه 59 » .